Bliskie relacje mogą być ważnym źródłem bezpieczeństwa, intymności i dobrostanu psychicznego. Jednocześnie mogą stać się źródłem przewlekłych konfliktów, lęku, dystansu emocjonalnego, zazdrości, urazy i niepewności.

Prowadzę psychoterapię problemów w relacjach w Erywaniu, pracując zarówno indywidualnie, jak i z parami.

Celem terapii nie jest ustalenie, kto w relacji ma „rację”, a kto jest „winny”. Ważniejsze jest zrozumienie mechanizmów psychologicznych, które wpływają na to, jak partnerzy interpretują swoje zachowania, komunikują się, reagują emocjonalnie i postępują wobec siebie.

Moja praca ma charakter ustrukturyzowany i oparty na dowodach naukowych, a istotnym jej fundamentem jest terapia poznawczo-behawioralna (CBT).

Z jakimi problemami w relacjach pracuję?

Psychoterapia może być pomocna w przypadku:

  • powtarzających się konfliktów i kłótni;
  • dystansu emocjonalnego lub utraty bliskości;
  • trudności w komunikacji;
  • zazdrości i poczucia niepewności;
  • lęku przed porzuceniem lub odrzuceniem;
  • problemów z zaufaniem;
  • nadmiernego poszukiwania zapewnień;
  • zachowań kontrolujących i sprawdzających;
  • trudności w wyrażaniu potrzeb i stawianiu granic;
  • zależności emocjonalnej;
  • unikania bliskości lub zaangażowania;
  • powtarzania podobnych problematycznych relacji;
  • trudności po zdradzie lub poważnym naruszeniu zaufania;
  • wątpliwości dotyczących dalszego trwania związku;
  • trudności związanych z rozstaniem;
  • powtarzających się konfliktów dotyczących finansów, obowiązków, rodziny czy stylu życia;
  • lęku w relacji i nadmiernego analizowania zachowania partnera.

Czasami trudność dotyczy przede wszystkim konkretnego związku. W innych sytuacjach podobne problemy powtarzają się w kolejnych relacjach.

Rozpoznanie tej różnicy może być istotnym elementem terapii.

Problemy w relacji często mają postać powtarzającego się wzorca

Na pierwszy rzut oka konflikt może dotyczyć konkretnego wydarzenia:

nieodebranej wiadomości, krytycznego komentarza, obowiązków domowych, pieniędzy, seksu, ilości wspólnie spędzanego czasu, rodziny lub pracy.

Jednak za konkretną kłótnią często kryje się powtarzający się mechanizm:

sytuacja → interpretacja → reakcja emocjonalna → zachowanie → reakcja partnera → potwierdzenie początkowej interpretacji

Na przykład jedna osoba może interpretować dystans jako odrzucenie i intensywnie domagać się bliskości lub zapewnienia.

Druga osoba może odebrać to jako presję lub próbę kontroli i jeszcze bardziej się wycofać.

Wycofanie potwierdza wtedy lęk pierwszego partnera przed odrzuceniem.

W ten sposób powstaje samopodtrzymujący się cykl, mimo że żadna ze stron świadomie nie chce go tworzyć.

Jednym z ważnych celów terapii jest dostrzeżenie samego cyklu, zamiast traktowania partnera jako jedynego problemu.

W jaki sposób interpretacje wpływają na relację?

Reagujemy nie tylko na to, co robi druga osoba, lecz również na znaczenie, jakie przypisujemy jej zachowaniu.

Ta sama sytuacja może zostać zinterpretowana jako:

  • „Potrzebuje trochę czasu dla siebie”.
  • „Traci mną zainteresowanie”.
  • „Nie szanuje mnie”.
  • „Zrobiłem coś nie tak”.
  • „Próbuje mnie kontrolować”.
  • „Jeżeli teraz nie zareaguję, nasz związek się rozpadnie”.

Interpretacje te wpływają następnie na emocje i zachowanie.

Ważnym elementem pracy opartej na CBT jest więc analiza przekonań, oczekiwań i założeń, poprzez które partnerzy rozumieją siebie nawzajem.

Celem nie jest negowanie emocji, ale bardziej trafne rozróżnianie faktów, interpretacji, przewidywań i obaw.

Przywiązanie, bliskość i poczucie niepewności

Ludzie różnią się sposobem reagowania na bliskość, zależność, niepewność oraz możliwość odrzucenia.

U niektórych osób nawet niewielki dystans szybko aktywuje lęk przed utratą relacji i potrzebę zapewnienia o uczuciach.

Inni reagują na napięcie poprzez wycofanie, ograniczanie emocjonalnej dostępności lub silniejsze chronienie własnej autonomii.

Może wówczas powstać cykl:

im bardziej jedna osoba dąży do bliskości, tym bardziej druga się wycofuje — a im bardziej się wycofuje, tym intensywniej pierwsza próbuje się zbliżyć.

Terapia pomaga rozpoznawać takie automatyczne wzorce i rozwijać bardziej elastyczne sposoby wyrażania potrzeb, budowania bliskości i reagowania na niepewność.

Zazdrość i zaufanie

Zazdrość nie zawsze jest irracjonalna. Zdarza się, że zaufanie zostało rzeczywiście naruszone.

Dlatego pytanie terapeutyczne nie powinno ograniczać się do:

„Jak przestać być zazdrosnym?”

Warto zbadać:

  • Czy istnieją obiektywne podstawy braku zaufania?
  • Które wnioski wynikają z faktów, a które z założeń?
  • Co dzieje się, kiedy pojawia się niepewność?
  • Czy sprawdzanie rzeczywiście zwiększa poczucie bezpieczeństwa, czy prowadzi do kolejnej potrzeby sprawdzania?
  • Jakie granice są uzasadnione?
  • Czy odbudowanie zaufania jest realistyczne?
  • Czego wymagałoby ono od obojga partnerów?

Jeżeli zazdrość jest podtrzymywana przez ciągłe sprawdzanie, poszukiwanie zapewnień, katastroficzne interpretacje lub nietolerancję niepewności, mechanizmy te mogą stać się konkretnymi celami psychoterapii.

Komunikacja to więcej niż właściwe słowa

Problemy w relacjach często określane są jako „problemy komunikacyjne”.

Komunikacja jest bardzo ważna, jednak samo nauczenie się bardziej odpowiednich sformułowań nie zawsze wystarcza.

Na rozmowę wpływają:

  • przekonania dotyczące intencji partnera;
  • poziom pobudzenia emocjonalnego;
  • wcześniejsze nierozwiązane konflikty;
  • reakcje obronne;
  • oczekiwania dotyczące tego, jak partner „powinien” się zachować;
  • trudność w tolerowaniu krytyki;
  • lęk przed odrzuceniem;
  • unikanie tematów wymagających podatności emocjonalnej.

Dlatego psychoterapia może jednocześnie obejmować rozwijanie komunikacji i pracę z procesami psychologicznymi, które utrudniają konstruktywną rozmowę.

Konflikt i regulacja emocji

Kiedy pobudzenie emocjonalne staje się bardzo silne, zmniejsza się zdolność do słuchania, trafnej interpretacji sytuacji oraz rozwiązywania problemów.

Rozmowa może wówczas szybko zmienić się z próby rozwiązania problemu w obronę, atak, wycofanie lub próbę „wygrania”.

Terapia może pomóc w rozwijaniu zdolności do:

  • wcześniejszego rozpoznawania eskalacji;
  • oddzielania aktualnego problemu od nagromadzonych uraz;
  • wyrażania potrzeb bez automatycznego oskarżania;
  • tolerowania różnicy zdań bez interpretowania jej jako odrzucenia;
  • ograniczania impulsywnych reakcji;
  • powracania do trudnych rozmów po zmniejszeniu napięcia emocjonalnego.

Celem nie jest wyeliminowanie wszystkich różnic zdań.

Zdrowa relacja również może zawierać poważne rozbieżności.

Kluczowe jest to, w jaki sposób para radzi sobie z konfliktem.

Psychoterapia indywidualna problemów w relacjach

Praca nad relacjami nie zawsze wymaga obecności obojga partnerów.

Psychoterapia indywidualna może być pomocna, gdy osoba chce zrozumieć:

  • dlaczego powtarzają się podobne związki;
  • dlaczego trudno odejść z relacji, która stale powoduje cierpienie;
  • dlaczego bliskość wywołuje lęk;
  • dlaczego często pojawia się obawa przed porzuceniem;
  • dlaczego trudno kontrolować zazdrość;
  • dlaczego trudno wyznaczać granice;
  • dlaczego poczucie własnej wartości silnie zależy od reakcji partnera;
  • dlaczego pojawia się unikanie bliskości lub zaangażowania;
  • w jaki sposób wcześniejsze doświadczenia wpływają na obecne oczekiwania;
  • jak podjąć trudną decyzję dotyczącą związku.

Zmiana sposobu myślenia i reagowania jednej osoby może czasami znacząco zmienić cały system relacyjny.

Terapia par

Kiedy w psychoterapii uczestniczą oboje partnerzy, przedmiotem pracy staje się system relacji, a nie poszukiwanie jednej „problematycznej” osoby.

Możemy analizować:

  • powtarzające się cykle konfliktów;
  • interpretacje i oczekiwania obu stron;
  • sposób komunikacji;
  • potrzeby emocjonalne;
  • granice;
  • zaufanie;
  • unikanie i poszukiwanie zapewnień;
  • wspólne podejmowanie decyzji;
  • nierozwiązane konflikty;
  • zmiany zachowania potrzebne po obu stronach.

Terapia par nie jest sądem.

Rolą psychoterapeuty nie jest rozstrzygnięcie, kto ma rację, lecz zrozumienie tego, co podtrzymuje dysfunkcyjny wzorzec interakcji oraz co należy zmienić.

Czy celem terapii zawsze jest uratowanie związku?

Nie.

Psychoterapia nie powinna wychodzić z założenia, że utrzymanie związku za wszelką cenę jest zawsze właściwym rezultatem.

Czasami terapia pomaga odbudować bliskość i zmienić destrukcyjne wzorce.

W innych sytuacjach pomaga ustalić, czy relacja nadal pozostaje zgodna z wartościami, granicami i potrzebami obu osób.

Czasami zadaniem terapii jest bardziej świadome i psychologicznie konstruktywne przejście przez rozstanie.

Celem jest większa jasność i zdrowsze funkcjonowanie, a nie utrzymywanie relacji za wszelką cenę.

Jak pracuję z problemami w relacjach

Podstawowym modelem mojej pracy klinicznej jest terapia poznawczo-behawioralna, uzupełniana o naukowo ugruntowane rozumienie procesów interpersonalnych i emocjonalnych.

Praca może obejmować:

Ocenę i konceptualizację

Analizujemy historię trudności, powtarzające się sytuacje wyzwalające, interpretacje, emocje i zachowanie.

Rozpoznawanie cykli

Zamiast traktować każdą kłótnię jako osobny problem, szukamy powtarzających się wzorców.

Pracę poznawczą

Analizujemy przekonania dotyczące siebie, partnera oraz relacji — między innymi zaufania, odrzucenia, kontroli, bliskości i odpowiedzialności.

Zmianę zachowania

Samo zrozumienie nie wystarcza do zmiany relacji.

Pracujemy nad konkretnymi reakcjami, komunikacją, granicami, trudnymi rozmowami, ograniczaniem zachowań sprawdzających i rozwijaniem bardziej funkcjonalnych sposobów reagowania.

Regulację emocjonalną

Kiedy lęk, złość, zazdrość lub strach utrudniają komunikację, praca nad regulacją emocji staje się częścią procesu terapeutycznego.

Jak wygląda pierwsza konsultacja?

Pierwsza konsultacja służy przede wszystkim ocenie problemu.

W zależności od tego, czy terapia jest indywidualna czy prowadzona z parą, rozmawiamy o:

  • głównej trudności;
  • historii problemu;
  • typowych sytuacjach, w których się pojawia;
  • myślach i emocjach;
  • sposobach reagowania;
  • konsekwencjach tych reakcji;
  • wcześniejszych próbach rozwiązania problemu;
  • ważnych wydarzeniach w historii relacji;
  • celach psychoterapii.

Na tej podstawie tworzymy wstępną konceptualizację i określamy najbardziej odpowiedni sposób dalszej pracy.

O moim podejściu zawodowym

Jestem psychologiem i psychoterapeutą posiadającym Europejski Certyfikat Psychoterapii (ECP).

Podstawowym modelem mojej pracy klinicznej jest terapia poznawczo-behawioralna. Moje zainteresowania zawodowe obejmują również nauki poznawcze, regulację emocji, procesy interpersonalne oraz relacje pomiędzy mechanizmami psychologicznymi i neurobiologicznymi.

więcej o mnie>>>

Psychoterapia w Erywaniu i online

Prowadzę: psychoterapię indywidualną · terapię par · psychoterapię rodzinną

Sesje dostępne są: stacjonarnie w Erywaniu oraz online.

Pracuję w językach: polskim · angielskim · ormiańskim · rosyjskim

Umów sesję

Jeżeli powtarzające się konflikty, zazdrość, brak zaufania, dystans emocjonalny lub inne problemy w relacji znacząco wpływają na Twój dobrostan lub związek, możesz umówić się na pierwszą konsultację, aby lepiej zrozumieć problem i ustalić odpowiednią formę pracy psychoterapeutycznej.

Umów sesję>>>